Menu:

News !

Polecamy !

(2kB)
Dziedziczenie kolor闚 u Staffordshire Bull Terier闚

Opracowanie: Dagmara Strumi雟ka-Parulska
www: Alfa Tauri
e-mail: dagmara@alfatauri.pl

Wprowadzenie
Staffiki wyst瘼uj niemal we wszystkich odmianach kolorystycznych - czarnym, bia造m, czerwonym, p這wym, r騜nych odcieniach pr璕owanego, 豉ciatym, niebieskim, czarno-srebrnym i czarnym podpalanym - mog by nawet czekoladowe.

Trzeba wiedzie tak瞠 troch o tym jak powstaje kolor sier軼i, czyli co nieco o pigmentach: uemelaninie i faeomelaninie. Je郵i kiedykolwiek zastanawia這 ci, w jaki spos鏏 z dwojga pr璕owanych rodzic闚 rodzi si szczeni czerwone lub p這we, oraz dlaczego czarny podpalany nie jest kolorem po膨danym - dowiesz si tego tutaj.

Podstawy genetyki
Aby zrozumie dziedziczenie r騜nych kolor闚 sier軼i, trzeba pozna podstawy genetyki i kilka poj耩 jak locus, allel, homozygota, recesywno嗆 i genotyp.

Dziedziczenie kolor闚 - podstawy genetyki

Geny, allele & loci
Materia genetyczny zawiera DNA zorganizowane w chromosomy w j康rze kom鏎kowym. Cz這wiek posiada stosunkowo du瞠 23 pary chromosom闚, podczas gdy pies 39 par mniejszych.
Ka盥y gen jest kodem m闚i帷ym kom鏎ce jak wytworzy konkretne bia趾o, lub, kiedy i gdzie jaki gen musi by w陰czony lub wy陰czony. Ka盥y z gen闚 znajduje si w sta造m miejscu w chromosomie. To okre郵one miejsce nazywane jest locus (jeden "locus", kilka "loci"). Zdarza si, 瞠 istnieje kilka wariant闚 jakiego genu, a ka盥y z nich koduje nieznacznie r騜ni帷e si wersje tego samego bia趾a, a przez to wp造wa na charakterystyczne r騜nice (np. niebieskie lub br您owe oczy).
Ka盥y taki wariant specyficznego genu nazywany jest allelem. Ka盥y locus ma dwa allele, po jednym na ka盥ym chromosomie w parze, jeden pochodzi od matki, drugi od ojca.

Homozygoty & heterozygoty
Tak wi璚 ka盥y osobnik ma dwie kopie ka盥ego z gen闚, jeden allel od matki, drugi od ojca. Posiadane allele mog by identyczne, ale mog si te r騜ni.
Osobnik, kt鏎y posiada dwa identyczne allele w przypadku tego genu nazywany jest homozygot.
Osobnik, kt鏎y ma dwa r騜ni帷e si allele danego genu nazywany jest heterozygot.
Osobnik homozygotyczny mo瞠 przekaza potomstwu tylko jeden rodzaj allela.
Osobnik heterozygotyczny mo瞠 przekaza potomstwu jeden z dw鏂h r騜nych alleli.

Dominuj帷y & recesywny
Te okre郵enia znajduj miejsce w przypadku osobnik闚 heterozygotycznych, kt鏎e maj dwa r騜ne allele w jednym locus. Allel dominuj帷y g鏎uje nad allelem recesywnym, st康 widzimy efekt dzia豉nia allela dominuj帷ego. Oznacza to, 瞠 osobnik, kt鏎y posiada jeden dominuj帷y i jeden recesywny allel, b璠zie mia cechy takie same jak osobnik, kt鏎y ma dwie identyczne kopie alleli dominuj帷ych. Inaczej m闚i帷 heterozygota b璠zie mia豉 t sam cech jak homozygota posiadaj帷a dwa allele dominuj帷e.

Allele dominuj帷e s zapisywane jako wielkie litery (K), podczas gdy allele recesywne ma造mi literami (k). Osobnik wykazuj帷y cechy dominuj帷e (np. czarna jednolita szata) mo瞠 by zar闚no homozygota jak i heterozygot w przypadku tego genu. Niemo磧iwe jest okre郵enie tego tylko patrz帷 na psa. Aby si upewni nale篡 zrobi badanie DNA. Czasem patrz帷 na charakterystyczne cechy rodzic闚 danego psa, mo積a okre郵i czy jest homozygot dominuj帷 czy heterozygot. Z drugiej jednak strony pies wykazuj帷y cechy recesywne musi by homozygot recesywn dla tego konkretnego genu.

Genotyp & fenotyp
Genotyp danego osobnika to jego kod genetyczny z wszystkimi allelami, kt鏎e posiada.
Fenotyp to cechy widzialne lub mierzalne, takie jak kolor sier軼i, grupa krwi, itp., powstaj帷e jako wynik genotypu.
Osobniki maj帷e te same cechy (ten sam fenotyp) cz瘰to mog mie r騜ne genotypy.
Dwa psy mog wygl康a identycznie maj帷 ten sam ciemny kolor sier軼i, ale jeden mo瞠 by homozygot dominuj帷 q genotypie posiada K/K, podczas gdy drugi by heterozygot i w genotypie posiada zapis K/k.
Mo磧iwe jest wi璚 okre郵enie tylko fenotypu osobnika, ale nie jego genotypu, co zapisuje si jako K/_. Zapis taki oznacza, 瞠 fenotyp psa to czarny jednolity kolor, ale niemo磧iwe jest okre郵enie czy ten kolor jest efektem homozygoty czy heterozygoty.

Epistaza
Epistaza jest czym w rodzaju dominacji, ale pomi璠zy allelami w r騜nych loci. Allel w jednym locus jest zale積y od innego locus i ten pierwszy wp造wa na jego efekty dzia豉nia Allel ca趾owicie bia貫j sier軼i jest w epistazie do gen闚 okre郵aj帷ych inne kolory.
Bia豉 sier嗆 jest spowodowana przez geny, kt鏎e zapobiegaj tworzeniu si pigmentu w og鏊e.

Geny si nie mieszaj
Bardzo wa積e jest, aby pami皻a, 瞠 geny si nie mieszaj.
Chocia wyst瘼uj w r騜nych kombinacjach, pojedyncza jednostka, jak jest allel jest niezmienna.
Oznacza to, 瞠 geny nie zostan zmienione w wyniku przysz造ch kojarze - allele pozostan sta貫.
Jedna z najwa積iejszych zasad, kt鏎 trzeba pami皻a, to:
Pies wykazuj帷y cech recesywn nigdy nie przeka瞠 allelu dominuj帷ego swojemu potomstwu.
Pies wykazuj帷y cech dominuj帷 mo瞠, ale nie musi przekaza cech recesywn swojemu potomstwu.
Oznacza to, 瞠 cecha ukryta mo瞠 nagle pojawi si u potomstwa, cho rodzice jej nie wykazywali.

Dziedziczenie kolor闚 - podstawy umaszczenia u ps闚

Dwa barwniki
Istniej tylko dwa pigmenty, kt鏎e mog wyst瘼owa w sier軼i psa:
czarny (eumelanina) i rudy (faeomelanina).
Prawdopodobnie brzmi to dziwnie znaj帷 tyle odmian kolorystycznych ps闚. Ale tak jest, nawet w kolorach tak egzotycznych jak niebieski lub morelowy.
Wszystkie kolory s tworzone przez kombinacj tych dw鏂h pigment闚 lub przez ich brak (kolor bia造).
Na przyk豉d, kolor niebieski powstaje w wyniku rozmycia czarnego pigmentu i pojawia si jak przydymiony szary.

Warianty & serie
Pigment pojawia si poprzez ziarenka pigmentu w trakcie wzrostu w這sa. Warianty koloru okrywy w這sowej mog by spowodowane przez geny, kt鏎e wp造waj na formowanie si pigmentu i jego umiejscowienie wzd逝 w這sa. Geny ponadto mog wp造wa na to, w kt鏎ej partii cia豉 pojawi si pigment i jaki. Zasadniczo s trzy grupy gen闚 wp造waj帷e na kolor okrywy w這sowej ps闚. Geny te znajduj si w kilku r騜nych loci. Allele, kt鏎e wyst瘼uj na tym samym locus nale膨 do tych samych serii.
Serie agouti i czarne/pr璕owane okre郵aj rozk豉d eumelaniny (czarny) i faeomelaniny (rudy) na ciele I wzd逝 w這sa.
Rozmycie serii B i D r騜nicuje kolor eumelaniny i faeomelaniny, powoduj帷, 瞠 kolor wygl康a jak warianty w徠robiany/czekoladowy oraz niebieski i srebrny. Seria plamisto軼i, znacze (w rasach jak seter angielski) okre郵a wyst瘼owanie, rozmiar i umiejscowienie bia造ch (niewypigmentowanych) miejsc.

Symbole i skr鏒y
Jak wcze郾iej ju napisano allel dominuj帷y pisany jest wielkimi literami, a allel recesywny ma造mi, np. S w celu oznaczeniu okrywy intensywnej (solid) (dominuj帷ej) i s dla ca趾owicie bia貫j (recesywnej).
W seriach z wi瘯sz ilo軼i r騜nych alleli ni dwa, u篡wa si specjalnych oznacze, "tag闚", dla r騜nych wariant闚. Dla przyk豉du: at w serii A oznacza allel czarny-podpalany, natomiast kbr w serii K oznacza allel pr璕owania.

Dziedziczenie kolor闚 - kolory i wzory u staffordshire bull terier闚

U stafford闚 istnieje sze嗆 r騜nych loci, a ka盥e z dwoma r騜nymi allelami, kt鏎e wp造waj na siebie tworz帷 kolor okrywy w這sowej. Ka盥y z nich musi by brany pod uwag, gdy chcemy dowiedzie si czego o kolorze okrywy w這sowej.

Najpierw nale篡 prze郵edzi kolor sier軼i w odpowiednich seriach genetycznych. Trzeba pami皻a, 瞠 ten sam kolor mo瞠 by r騜nie nazywany w r騜nych rasach, a nawet mo瞠 by r騜nie nazywany przez r騜nych ludzi w tej samej rasie - nie ma oficjalnej listy kolor闚 sier軼i, st康 wiele niejasno軼i.

  • Seria A - czerwony/p這wy, 鄴速o-郾iady, agouti/wilczy, czarny-podpalany (niepo膨dany u SBT), czarny (recesywny czarny)
  • Seria E - maska, czerwony/p這wy (recesywny czerwony)
  • Seria K - czarny (dominuj帷y czarny), pr璕owany
  • Seria B - w徠robiany/czekoladowy, "dudley nose"
  • Seria D - niebieski, srebrny, rozmycie koloru, 造sienie
  • Seria S - bia造, 豉ciaty, bia貫 znaczenia, g逝chota
Seria A (agouti)

Allele serii agouti okre郵aj roz這瞠nie czarnego i czerwonego pigmentu wzd逝 w這sa i na ciele psa.

Ay - czerwony/p這wy lub 鄴速o-郾iady.
Produkuje czerwony lub p這wy kolor sier軼i z rozrzuconymi czarnymi w這sami. Czerwony w這sy cz瘰to maj czarna ko鎍闚k. Psy, kt鏎ych kolor spowodowany jest przez ten allel cz瘰to maj ciemniejsz sier嗆 na uszach, grzbiecie i ogonie ni na reszcie cia豉. Odmiany tego koloru czasem jest nazywa si czerwono-鄴速ym lub p這wo-鄴速ym, a czasem sobolowym.
Nie jest jasne co determinuje g喚bi koloru w czerwonym-agouti, ale odcienie mog wyst瘼owa od g喚bokiego mahoniowego (jak seter irlandzki) do jasnego p這wego lub nawet kremowego.

aw - "dziki-typ"
Produkuje w這sy z czarnymi ko鎍闚kami i szarym, czerwonym lub p這wym kolorem cz窷ci 鈔odkowej w這sa, spotykane u lis闚, wilk闚 i kojot闚. Cz瘰to okre郵ane tylko jako "agouti", ale u niekt鏎ych zwany sobolowym lub wilczasty. Nie wyst瘼uje u SBT.

at - czarny-podpalany
Produkuje jednolit czarn sier嗆 z br您owymi znaczeniami na nogach, brzuchu, klatce piersiowej i brwiach. Recesywny w stosunku do ay. Czarny-podpalany z bia造mi znaczeniami cz瘰to nazywany jest trikolorem, cho genetycznie jest to w rzeczywisto軼i ten sam kolor jak czarny-podpalany; po prostu pies niesie jeszcze inne geny ujawniaj帷e bia貫 znaczenia.
Razem z allelami, kt鏎e powoduj pr璕owanie, taki genotyp daje jednolite czarne cia這 z czarnym pr璕owaniem na podpalaniach. Geny, kt鏎e modyfikuj czarne i czerwony barwniki mog odwr鏂i czarny-podpalany, np. w br您owy-podpalany lub niebiesko-srebrny.

a - recesywny czarny
Produkuje jednolite czarne zabarwienie w rasach jak Groenendal. Nie wyst瘼uje u SBT.

U ps闚 tak瞠 inny allel produkuje jednolite czarne zabarwienie - w serii K.
Agouti czerwone/p這we, czarne-podpalane i pr璕owane bardzo cz瘰to rodz si z bardzo ciemn okryw w這sow, kt鏎a ja郾ieje z wiekiem. To mo瞠 sprawia problemy z okre郵eniem koloru u nowonarodzonych szczeniak闚. Najcz窷ciej kolor doros貫go wida w kolorze g這wy szczeni璚ia.

(15kB)
Agouti - czerwony

(19kB)
Czarny - podpalany

(18kB)
Pr璕owany czarny-podpalany

(14kB)
Agouti-czerwone i pr璕owane szczeni皻a

Czarny-podpalany jest kolorem wysoce niepo膨danym u staffordshire bull terier闚 wed逝g wzorca brytyjskiego, natomiast wzorzec AKC okre郵a to umaszczenie jak wad dyskwalifikuj帷.
Na og馧, tylko "czyste" czarne-podpalane s zmarszczone: pr璕owane czarne-podpalane s cz瘰to okre郵ane jako czarne pr璕owane i jako takie s璠ziowane w ringu. Czarne-podpalane z bia造mi znaczeniami s cz瘰to okre郵ane jako trikolor i bez problemu akceptowane. St康 te prawdopodobnie "czysty" kolor czarny-podpalany utrzyma si w rasie.

Seria E (zasi璕)

Allele serii zasi璕u okre郵aj rozprzestrzenianie si pigmentu czarnego i s w epistazie w stosunku do serii Agouti.

Em - czynnik maski
Produkuje czarn (lub melanistyczn) mask.
Epistatyczny w stosunku do serii A i mo瞠 maskowa podpalane znaczenia na pysku u ps闚 czarnych-podpalanych. Pr璕owane psy mog mie czarn mask, cho na og鏊 ci篹ko to dostrzec.
Geny wp造waj帷e na eumelanin wp造waj r闚nie na kolor maski: b/b produkuje mask czekoladow, d/d produkuje mask szar. Maska mo瞠 by r闚nie przybrana bia造mi znaczeniami i wtedy nie b璠zie w naturze widoczna jako jednolita czarna (lub czekoladowa, lub niebieska).

E - "typ dziki"
Pozwala na zaobserwowanie serii A i K bez maski. Recesywny do Em.

e - recesywny czerwony
W tym przypadku mo瞠 by produkowana tylko faeomelanina, wi璚 pies jest czerwony/p這wy bez 瘸dnych czarnych w這s闚. Oznacza to, 瞠 uszy, grzbiet i ogon obserwuje si takie jak u ps闚 agouti-czerwony.
Sk鏎a i oczy maj normalna pigmentacj eumelanin, wi璚 recesywny czerwony pies ma czarny nos, czarne brzegi powiek i czarne wargi, chocia nos u niekt鏎ych ps闚 e/e mo瞠 ja郾ie zim. Recesywny czerwony jest epistatyczny do wszystkich gen闚 serii A i K i mo瞠 maskowa wszystkie kolory z wyj徠kiem bia貫go.

(13kB)
Czarna maska

(18kB)
Niebieska maska

(13kB)
Recesywny czerwony

W niekt鏎ych rasach, jak boksery, maska jest cech wymieszan, st康 wszystkie boksery s Em/Em.
U staffik闚 melanistyczna maska wydaje si wyst瘼owa u wi瘯szo軼i ps闚.

Seria K (czarny)

Allele serii K okre郵aj roz這瞠nie czarnego pigmentu i s w epistazie do serii Agouti.

K - dominuj帷y czarny
Produkuje jednolity kolor czarny bez jakichkolwiek w這s闚 czerwonych/p這wych. Epistatyczny w stosunku do serii A. Geny wp造waj帷e na eumelanin, wp造waj tak瞠 na kolor okrywy w這sowej ps闚 czarnych dominuj帷ych (K/K lub K/k):
b/b tworzy jednolity kolor w徠robiany lub czekoladowy z cielistym kolorem nosa, d/d tworzy jednolity kolor niebieski z czarnym lub szarym nosem. Warto zauwa篡, 瞠 e/e (recesywny czerwony) w rzeczywisto軼i w epistazie do K, to genotyp e/e zapobiega formowaniu si eumelaniny na ca造m ciele, pozwalaj帷 na produkcj faeomelaniny. Taki pies, z genotypem K/K lub K/k, w kombinacji z e/e b璠zie wi璚 kremowy, czerwony lub p這wy.

Kbr - pr璕owany
Produkuje czarne paski na czerwonym/p這wym tle.
Wszystkie rodzaje pr璕owania - czerwony pr璕owany, czarny pr璕owany, tygrysi, itp. - s spowodowane przez ten sam allel pr璕owania w oparciu o ten sam kolor. Jednak intensywno嗆 oraz kolor podstawowy, a tak瞠 roz這瞠nie pr璕owania mo瞠 si znacz帷o r騜ni, tworz帷 wiele r騜nych odcieni. Geny wp造waj帷e na eumelanin (czarny pigment) wp造waj tak瞠 na kolor tworzonych pr璕:

b/b tworzy w徠robiane lub czekoladowe pr璕i na p這wym tle,
d/d tworzy niebieskie pr璕i na srebrno-p這wym tle.
Kbr jest epistatyczny do serii A, ale w przypadku ps闚 czarnych-podpalanych czarne pr璕owanie uwidacznia si tylko na podpalaniach.
Kbr jest epistatyczny do Em i E, podczas gdy genotyp e/e (recesywny czerwony) jest w rzeczywisto軼i w epistazie do pr璕owania, zapobiegaj帷 ujawnieniu si czarnego pr璕owanego.
Tak wi璚, tylko psy z genotypem agouti-czerwony (Ay/_) mog wykazywa klasyczne pr璕owanie, tj. pr璕i na ca造m ciele.
Pr璕owanie mo瞠 wyst瘼owa z lub bez melanistycznej maski; u staffordshire bull terier闚 pr璕owanie z mask jest jednak cz窷ciej obserwowane.

k - "dziki typ"
Pozwala serii agouti i zasi璕u uwidoczni si. Czasem opisywany jako "nie-pr璕owany".

(13kB)
Pr璕owany

(17kB)
Czerwony pr璕owany

(14kB)
Z這ty pr璕owany

(16kB)
Czarny pr璕owany

Dziedziczenie czarnego koloru u ps闚 zale積e jest od dw鏂h genotyp闚, kt鏎e powoduj kolor czarny: recesywny czarny i dominuj帷y czarny. Dominuj帷y czarny pierwotnie zosta umiejscowiony w serii A, ale nie pasowa這 to do obserwowanych w rzeczywisto軼i efekt闚 dziedziczenia. Wi璚 wielu naukowc闚 zacz窸o s康zi, 瞠 nale篡 on do serii E, co bardziej pasowa這 do dziedziczenia czarnego koloru u innych ssak闚. Obecnie jednak okazuje si, 瞠 dominuj帷y czarny nie nale篡 ani do serii E ani do A, ale do innego locus nazwanego "K" od black (czarny). I to locus i dominuj帷y allel koloru czarnego zosta造 zidentyfikowane w DNA.

U staffik闚 jednak istniej pewne w徠pliwo軼i, czy kolor czarny jest na pewno jednolitym kolorem czarnym czy jest to ekstremalnie ciemne czarne pr璕owanie. Wydaje si, 瞠 prawdziwy jednolity czarny nie istnieje w rasie w postaci formy dominuj帷ej czarnej.

Seria B (br您owy)

Okre郵a gdzie normalny czarny pigment jest produkowany lub gdzie w okrywie w這sowej i sk鏎ze tworzy si pigment w徠robiany/czekoladowy.

B - "dziki typ"
Pozwala na formowanie normalnego czarnego pigmentu (eumelaniny) i rudego pigmentu (faeomelaniny) w sier軼i i sk鏎ze.

b - pigment br您owy
Zapobiega produkcji w豉軼iwej czarnej eumelaniny w sk鏎ze i sier軼i, zamiast tego tworz帷 br您ow eumelanin. W wyniku tego nos, wargi i brzegi powiek s cieliste a oczy jasno orzechowe.

Wp造w faeomelaniny (rudy pigment) jest wtedy na og馧 widoczny, ale jej kolor mo瞠 by lekko 鄴速y lub rozmyty ni normalny pigment.

(19kB)
"Dudley nose"

W徠robiany u staffordshire bull terier闚 jest kolorem wysoce niepo膨danym wed逝g wzorca brytyjskiego, natomiast wzorzec AKC okre郵a to umaszczenie jak wad dyskwalifikuj帷. Chocia czekoladowy staffik nie ma szans w ringu, to jego umaszczenie nie wp造wa na jego inne cechy. Taki pies mo瞠 by bardzo mi造m towarzyszem 篡cia jak ka盥y inny, kt鏎ych kolory s akceptowane.

Seria D (rozmycie)

Okre郵a gdzie produkowany jest normalny czarny lub rudy pigment lub w kt鏎ych miejscach staje si on szary lub srebrno-be穎wy.

D - "dziki typ"
Pozwala na tworzenie czarnego (eumelaniny) i rudego pigmentu (faeomelaniny).

d - "niebieskie rozmycie"
Powoduje wadliwe formowanie pigmentu czarnego i rudego przez nieregularne roz這瞠nie ziaren pigmentu. Powoduje to utrat intensywno軼i koloru, kt鏎y wygl康a jak rozmyty b康 blady:
czarny staje si szary ("niebieski"), a czerwony/p這wy staje si srebrno-p這wy. Kolor sk鏎y raczej pozostaje bez zmian, cho nos jest raczej ciemnoszary ni czarny, a oczy ps闚 niebieski s ja郾iejsze ni zwykle. Br您owa eumelanina ps闚 b/b tak瞠 si zmienia staj帷 si szarobr您owa.
W niekt鏎ych rasach, genotyp d/d, czyli niebieska okrywa w這sowa, powoduje zesp馧 chorobowy, kt鏎ego efektem jest 造sienie ("color dilution alopecia", CDA). Prowadzi to do najcz窷ciej trwa貫j utraty w這s闚, problem闚 sk鏎nych i cz瘰tych infekcji. W zale積o軼i od stopnia rozmycia, choroba mo瞠 pojawi si do wieku dw鏂h lat i obj望 nawet ca貫 cia這.

(14kB)
Niebieski

(18kB)
Niebieski pr璕owany z niebiesk mask

Seria S (znaczenia)

Allele serii S okre郵aj zasi璕 bia貫go (braku koloru) i s w epistazie do wszystkich innych serii.

S - "dziki typ"
Efektem jest jednolity kolor bez bia造ch znacze, chocia mo瞠 pojawi si troch bia貫go na klatce piersiowej, brzuchu, palcach czy ko鎍闚ce ogona lub pysku.

si - "irlandzkie znaczenia"
Efektem s bia貫 znaczenia na pysku, szyi, klatce piersiowej, 豉pach i ogonie. Bia造 nie nachodzi na grzbiet za k喚bem, ale mo瞠 pojawi si wok馧 szyi ("obr騜ka").

sp - 豉ciaty
ζciaty pies ma zwykle wi璚ej ni 50% bia貫go koloru, kt鏎y wyst瘼uje na grzbiecie. Widoczny efekt to du瞠 nieregularne miejsca i 豉ty ciemnego koloru na bia造m tle.

sw - "bia造"
Wyst瘼uje w zakresie od ps闚 bia造ch z kolorowymi znaczeniami na g這wie, kt鏎e mog mie te kolorowe 豉ty przy ogonie, poprzez psy ze znaczeniami tylko wok馧 oczu i uszu, a do ps闚 ca趾owicie bia造ch.

Trudno jednak wyznaczy granic pomi璠zy psem 豉ciatym z du膨 ilo軼i bia貫go a psem "bia造m".

Wszystkie typy bia造ch znacze mog wyst瘼owa jednocze郾ie z innymi kolorami - czerwonym, czarnym, niebieskim, pr璕owanym, czarnym-podpalanym, czekoladowym, itd. Wrodzona g逝chota u bia造ch ps闚.
W rasach, gdzie bia貫 znaczenia spotyka si do嗆 cz瘰to, u ps闚 z bia陰 sier軼i wi您a si mo瞠 wrodzona g逝chota. Powszechnie znane jest to w przypadku bokser闚 i bullterier闚, jednak wiele innych ras r闚nie jest dotkni皻e tym problemem, w陰czaj帷 setery angielskie czy angielskie cocker spaniele. I cho mechanizm utraty s逝chu przez te psy jest do嗆 dobrze poznany, to jego pod這瞠 nie jest jeszcze jasne.
Paradoksalnie, oboje biali rodzice mog da potomstwo o perfekcyjnym s逝chu, podczas gdy szczeniaki kolorowych rodzic闚 mog by g逝che. St康 opieraj帷 si tylko na kolorze w這sa rodzic闚 ci篹ko jest przewidzie g逝chot u potomstwa.

(15kB)
Pr璕owany z irlandzkimi znaczeniami

(17kB)
Czarny pr璕owany 豉ciaty

(18kB)
Ekstremalnie bia造

(16kB)
Czarny pr璕owany 豉ciaty i agouti-czerwony 豉ciaty

U ras predysponowanych do g逝choty zaleca si badanie osobnik闚 hodowlanych.
Nie ma w徠pliwo軼i, 瞠 g逝chota i obszerne bia貫 znaczenia s ze sob powi您ane w wielu rasach. St康 nie ma powodu s康zi, 瞠 nie mo瞠 si tak zdarzy u staffordshire bull terier闚. Tym bardziej, 瞠 g逝chota powi您ana z kolorem bia造m zosta豉 odnotowana u amstaff闚 i pitbulli.

Dziedziczenie kolor闚 - mo磧iwo軼i i kwadraty Punnett'a

Kwadrat Punnett'a
Jedn z najprostszych metod okre郵enia mo磧iwych rezultat闚 kojarzenia jest wykorzystanie kwadrat闚 Punetta. Poprzez wypisanie alleli ka盥ego z rodzic闚 mo積a przewidzie mo磧iwe genotypy potomstwa.
Najprostszy rodzaj kwadratu Punetta wygl康a nast瘼uj帷o. S to dwa psy czerwony-agouti, kt鏎e nios allele czarnego-podpalanego.

ex. 1 Pies (Ay/at)
Ay at
Suka (Ay/at) Ay Ay/Ay Ay/at
at Ay/at at/at
Genotyp obu rodzic闚 to Ay/at, co oznacza, 瞠 oba mog przekaza allel Ay lub at swoim szczeniakom.
Kwadrat Punetta pokazuje prawdopodobie雟two, 瞠 jeden ze szczeniak闚 w tym konkretnym kojarzeniu b璠zie:
  • 1:4 (25%) czarny-podpalany (at/at)
  • 1:4 (25%) homozygot agouti-czerwony (Ay/Ay)
  • 1:2 (50%) heterozygot agouti-czerwony (Ay/at).
Jednak je瞠li b璠ziemy patrze tylko na fenotyp to prawdopodobie雟two dla konkretnego szczeniaka jest takie, 瞠 b璠zie:
  • 3:4 (75%) agouti-czerwony
  • 1:4 (25%) czarny-podpalany
Mo磧iwo軼i

Wa積e, aby zdawa sobie spraw, 瞠 kwadraty Punetta pozwalaj przewidzie mo磧iwe genotypy dla jednego konkretnego szczeniaka. W rzeczywisto軼i nic nam to nie m闚i o wyniku ko鎍owym w przypadku ca貫go miotu.

Przyk豉d 2

Na tym przyk豉dzie mo積a zobaczy mo磧iwe wyniki kojarzenia homozygotycznego pr璕owanego samca (Kbr/Kbr) z nie-pr璕owan suk (k/k):

ex. 2 Pies (Kbr/Kbr)
Kbr Kbr
Suka (k/k) k Kbr/k Kbr/k
k Kbr/k Kbr/k


W tym przypadku jest tylko jeden mo磧iwy wynik - wszystkie szczeniaki musz by pr璕owane, ale b璠 nios造 tak瞠 ukryty allel niepr璕owania.
Oczywi軼ie nie ma mo磧iwo軼i, 瞠by zobaczy, 瞠 szczeniaki s pr璕owanymi heterozygotami, tak samo nie ma mo磧iwo軼i, 瞠by wiedzie, 瞠 ojciec by pr璕owan homozygot. Je瞠li jednak wiemy, 瞠 matka jest nie-pr璕owana, co jak wiemy jest cech recesywn w stosunku do pr璕owania, mo瞠my sobie wyobrazi, 瞠 nasze szczeniaki s pr璕owanymi heterozygotami i mog przenosi allel niepr璕owania na swoje potomstwo w przysz這軼i.

Przyk豉d 3

Kiedy jednak pr鏏ujemy przewidzie w kojarzeniu wi璚ej ni jedno locus, kwadraty Punetta staj si bardziej skomplikowane - poni瞠j s wypisane wszystkie mo磧iwe wyniki alleli ka盥ego z rodzica w potomstwie.
W tym przyk豉dzie rodzice maj nast瘼uj帷y genotyp: suka jest agouti-czerwona, ale niesie ukryty czarny-podpalany (Ay/at, k/k), samiec jest pr璕owan homozygot nios帷 ukryty czarny-podpalany (Ay/at, Kbr/Kbr).

Kwadrat Punetta wygl康a nast瘼uj帷o:

ex. 3 Pies (Ay/at, Kbr/Kbr)
Ay Kbr Ay Kbr at Kbr at Kbr
Suka (Ay/at, k/k) Ay k Ay/Ay, Kbr/k Ay/Ay, Kbr/k Ay/at, Kbr/k Ay/at, Kbr/k
Ay k Ay/Ay, Kbr/k Ay/Ay, Kbr/k Ay/at, Kbr/k Ay/at, Kbr/k
at k Ay/at, Kbr/k Ay/at, Kbr/k at/at, Kbr/k at/at, Kbr/k
at k Ay/at, Kbr/k Ay/at, Kbr/k at/at, Kbr/k at/at, Kbr/k


Patrz帷 na genotyp mamy takie mo磧iwo軼i dla ka盥ego ze szczeniak闚:
  • 1:4 (25%) pr璕owany czarny-podpalany nios帷y niepr璕owanie (at/at, Kbr/k)
  • 1:2 (50%) klasyczny pr璕owany nios帷y allele czarnego-podpalanego i niepr璕owania (Ay/at, Kbr/k)
  • 1:4 (25%) klasyczny pr璕owany nios帷y niepr璕owanie (Ay/Ay, Kbr/k)
Patrz帷 na fenotyp szczeniaki mog wygl康a nast瘼uj帷o:
  • 3:4 (75%) klasyczny pr璕owany (Ay/Ay, Kbr/k lub Ay/at, Kbr/k),
  • 1:4 (25%) pr璕owany czarny-podpalany (at/at, Kbr/k).

<< wstecz

All Right Reserved : Copyright by Staffordshire Bull Terrier Info : design by Lucas

[ Informacje o prawach autorskich do materia堯w wykorzystywanych na stronach portalu SBT Info oraz zasady korzystania z serwisu ]