Menu:

News !

Polecamy !


Spis tre軼i dzia逝 "Artyku造"


(2kB)
Komunikacja ps闚 i zapobieganie zachowaniom agresywnym.

Autor: Agnieszka Faber
www: www.dogadajciesie.pl

Drogi Czytelniku, otworzy貫 ten link, by dowiedzie si czego o psiej agresji. By mo瞠 po prostu Ci to interesuje, by mo瞠 niepokoi Ci zachowanie Twojego psa, a mo瞠 po prostu chcesz por闚na swoj dotychczasow wiedz z t zaprezentowan poni瞠j. Jaka nie by豉by Twoja motywacja do zg喚bienie tego tematu, winna jestem ka盥emu, kto tu zajrzy wyja郾ienie tego, jakie informacje tu znajdziesz, a jakich pr騜no tu szuka.

Z pewno軼i NIE znajdziesz w tym tek軼ie odpowiedzi na pytanie "a co, je郵i m鎩 pies.(tu nazwane zachowanie)" lub "mam agresywnego psa, co robi?". Wielu z Was zadaje sobie w tym momencie pytanie "dlaczego?" lub "no to o czym b璠zie tu mowa?". Z artyku逝 na pewno odczytacie przekaz, kt鏎y m闚i, 瞠 瘸dnego zachowania, a zw豉szcza agresywnego nie mo積a rozwi您a on-line, przez telefon, dzi瘯i wymianie mailowej czy na forum internetowym. Bez znajomo軼i, obserwacji psa, obserwacji danego zachowania, znajomo軼i kontekstu i wielu, wielu innych rzeczy 瘸den odpowiedzialny cz這wiek nie b璠zie udziela rad jednoznacznych, takich, kt鏎e mia造by problem rozwi您a.

Co wi璚 znajdzie si w artykule? Przedstawi pokr鏒ce to, czym jest agresja, a czym nie jest, porusz wa積e kwestie dotycz帷e sposob闚 komunikowania si ps闚, b璠 te wskaz闚ki dla w豉軼icieli ps闚 m這dych i tych starszych. Zapraszam do lektury.

Zanim om闚imy sobie poj璚ie agresji, niezb璠ne jest si璕ni璚ie po wiedz na temat tego, w jaki spos鏏 komunikuj si psy.

Psy u篡waj wzorc闚 komunikacji do porozumiewania si zar闚no z osobnikami swojego gatunku (psami), jak i lud幟i. Na wzorce te sk豉daj si sygna造 wizualne (postawa cia豉, pozycja cia豉 czyli jego "u這瞠nie" wzgl璠em drugiego osobnika), sygna造 w璚howe oraz wokalizacja. Wiedza na temat tego jak porozumiewaj si psy stwarza szans na bezkonfliktowe i komfortowe 篡cie z nim pod jednym dachem, bez potrzeby 郵epego na郵adowania tego, co prezentuje sob pies. Psia komunikacja jest bardzo z這穎na, a sygna造 bywaj bardzo subtelne, tak subtelne, 瞠 nie daj si jednoznacznie zaszeregowa ani powt鏎zy przez nas, ludzi a tym samym prawid這wo odczyta przez psy.

Sygna造 zapachowe

Zmys w璚hu psa jest o wiele bardziej rozwini皻y ni cz這wieka. To co dla nas jest po prostu w瘰zeniem z nosem w trawie dla psa jest jak przeczytanie gazety z najnowszymi informacjami o regionie. Zapach jako narz璠zie komunikacji jest z psem zawsze: podczas powitania i rytualnego obw帷hania okolic intymnych drugiego psa, podczas spaceru po mie軼ie czy w lesie.

Podczas interakcji z drugim psem i dzi瘯i mo磧iwo軼i obw帷hania si nawzajem pies zbiera informacj o p販i, wieku czy stanie emocjonalnym drugiego zwierz璚ia. Do komunikacji u篡wane s mocz, ka, wydzielina z gruczo堯w oko這odbytowych i indywidualny zapach cia豉.

Wokalizacja

Wa積ym narz璠ziem s逝膨cym psom do komunikowania si jest wokalizacja czyli sygna造 g這sowe. Ka盥y z nas jest w stanie wymieni kilka sposob闚, w jaki psy "rozmawiaj": szczekanie (niezbyt cz瘰te u malamut闚, raczej w formie pojedynczych szcz瘯ni耩 ani瞠li z這穎nych sygna堯w jak w przypadku innych ras), wycie (wyst瘼uje u niewielu ras), skomlenie, warczenie (sygna gro膨cy).

Sygna造 g這sowe r騜ni si od siebie nasileniem, sytuacj w kt鏎ej wyst徙i, intencj psa, kt鏎y takie sygna造 wysy豉. Szczekni璚ia inaczej b璠 brzmia造 u ps闚, kt鏎e si bawi, u ps闚, kt鏎e zosta造 odizolowane a jeszcze inne b璠zie nasilenie szcz瘯ni耩 u ps闚, kt鏎e si awanturuj.

Sygna造 wizualne

Mowa cia豉 przydaje si przede wszystkim psom, kt鏎e widz si i s blisko siebie. Cz窷 sygna堯w wizualnych b璠zie mia豉 za zadanie zakomunikowanie przyjacielskich zamiar闚 wobec drugiego psa/cz這wieka, inne b璠 sygnalizowa造 intencje agonistyczne. Sygna造 afiliacyjne b璠 wi璚 swoist zach皻 do zbli瞠nia si i nawi您ania interakcji podczas gdy sygna造 agonistyczne b璠 dotyczy造 zachowa agresywnych lub podda鎍zych, kt鏎ych intencj jest unikni璚ie konfrontacji, ucieczk. Wielu Czytelnik闚 na pewno s造sza這 o sygna豉ch uspokajaj帷ych, opisanych m.in. przez Turid Rugaas czyli sygna豉ch, kt鏎e maj za zadanie pokojowe rozej軼ie si ps闚, zakomunikowanie sobie przyjacielskich, neutralnych zamiar闚 . W artykule tym pos逝guj si podzia貫m sygna堯w wizualnych wg. Jamesa O'Heare, kt鏎y sygna造 uspokajaj帷e zalicza do tych komunikuj帷ych ch耩 uniku/ ucieczki czyli agonistycznych.

(2kB)

疾by najlepiej odda sens poj璚ia "sygna堯w afiliacyjnych" wyobra嬈ie sobie psy, kt鏎e si znaj i kt鏎e widz si nie po raz pierwszy- zobaczycie z pewno軼i psy, kt鏎e po rytualnym powitaniu, obej軼iu si czy pow帷haniu genitali闚, przypadaj do charakterystycznego uk這nu, maj b造sk w oku, poruszaj si niezdarnie, przyja幡ie poszczekuj. Podczas interakcji oczu ps闚 s szeroko otwarte, a ich ruch sprawia wra瞠nie beztroskiego, tak, jakby psy ko造sa造 si na boki. Psy podczas zabawy cz瘰to dysz i robi sobie kr鏒kie przerwy. Psy s rozlu幡ione, nie poruszaj si na sztywnych 豉pach i na napi皻ych mi窷niach.

Podczas spotkania z innym psem po raz pierwszy sygna造 te mog by du穎 bardziej subtelne: rozlu幡iony pies z uszami noszonymi typowo dla rasy, ale nie po這穎nymi na g這wie czy pochylonymi do przodu, swobodnie noszony ogon typowo dla rasy, pies, kt鏎y lekko ziaje- tak w豉郾ie mo瞠my wyobrazi sobie psa, kt鏎y prezentuje ch耩 zbli瞠nia si do drugiego osobnika.

Intencj psa wysy豉j帷ego sygna造 uspokajaj帷e b璠zie unikni璚ie konfrontacji. W tej grupie sygna堯w mo瞠my wyr騜ni bierne oraz aktywne sygna造 uspokajaj帷e. Do biernych b璠zie nale瘸這 np. po這瞠nie si na plecach, ods這nienie brzucha, podkulenie ogona mi璠zy nogami. Nazwa "bierne" sygna造 sugeruje, 瞠 pies do momentu, a drugi osobnik nie przestanie go obw帷hiwa nie zmieni pozycji cia豉. Pies, kt鏎y wysy豉 aktywne sygna造 uspokajaj帷e mo瞠 skuli si, by sprawia wra瞠nie mniejszego, podnie嗆 豉p, liza drugiego psa po faflach. Takie zachowanie nie bez powodu kojarzy si nam ze szczeni皻ami, kt鏎e tak komunikuj si z matk: wg. Oheare "te zachowania szczeni璚e przekszta販i造 si w odruchy uspokajaj帷e u doros造ch osobnik闚, aby wywo豉 u przeciwnika tolerancj typow dla rodzic闚" (Oheare:2009:87).

Gdy pomy郵imy o psie wysy豉j帷ym sygna造 agresywne z pewno軼i bez trudu przyjdzie nam do g這wy pies, kt鏎y b璠zie wyprostowany, pochylony do przodu, b璠zie mia zje穎n sier嗆, ods這ni皻e z瑿y, b璠zie patrzy si prosto w oczy drugiemu psu czy cz這wiekowi.

Mimo, 瞠 bez trudu potrafimy zobaczy a nawet zinterpretowa sygna造 wysy豉ne przez psy to czyhaj tu na nas pu豉pki. Wymieni豉m jedynie g堯wne grupy sygna堯w celowo pomijaj帷 te niejednoznaczne, odcinaj帷e, dwuznaczne jak np. agresywno-afiliacyjne. Zawsze pami皻ajmy o tym, 瞠 sygna造 wysy豉ne przez psy rzadko wyst瘼uj w pojedynk, a sygna造 z poszczeg鏊nych grup 陰cz si ze sob daj帷 bardziej z這穎ne zachowanie psa, kt鏎ego obserwujemy. Nie jest te tak, 瞠 zje瞠nie sier軼i czy machanie ogonem mo瞠my bez wahania przyporz康kowa do jednej z grup- zje穎n sier嗆 mo瞠 mie zar闚no pies, kt鏎y faktycznie wysy豉 sygna造 agresywne wobec drugiego psa, jednak takim samym sygna貫m niekt鏎e psy zareaguj np. na now, wcze郾iej nieznan rzecz w swoim otoczeniu. Psy bardzo cz瘰to prze篡waj tzw. konflikt motywacyjny: z jednej strony np. chc si zbli篡, z drugiej jednocze郾ie obawiaj si nowego co r闚nie sygnalizuj swoj postaw cia豉. Przyk豉dem takiego zachowania jest np. moja malamutka Szyszka, kt鏎a zwykle reaguje tak na spotkanie z dzieckiem- na zmian zbli瘸 si i oddala, przypada do ziemi w uk這nie po to by zaraz odsun望 si lekko do ty逝.

Znajomo嗆 mechanizm闚 dzi瘯i kt鏎ym komunikuj si ze sob psy ma dla nas ogromne znaczenie, r闚nie w kontek軼ie naszych rozwa瘸 o agresji ps闚. 疾by prawid這wo zobaczy, oceni i zinterpretowa dan sytuacj potrzebna nam wiedza na temat tego w jaki spos鏏 komunikuj si ze sob psy a co za tym idzie: w jaki spos鏏 my b璠ziemy mogli odczytywa wysy豉ne przez psy sygna造 po to by np. przerywa jak捷 interakcj lub dopu軼i psy do kontaktu ze sob.

Wiedza na temat komunikacji ps闚 pozwala nam przewidywa zachowanie psa a tak瞠 u鈍iadamia sobie konsekwencje takich a nie innych psich zachowa.

Czym jest agresja ?

By przybli篡 to poj璚ie pos逝輳 si dwoma definicjami, kt鏎e najpro軼iej, a jednocze郾ie najpe軟iej oddaj jego sens.

(Gattermann, 1993) Zachowanie agresywne definiuje jako zachowanie u篡wane w stosunku do przedstawiciela tego samego lub innego gatunku, maj帷e na celu zranienie, usuni璚ie, zabicie lub pokonanie przeciwnika w konflikcie o zasoby.

Gattermann rozr騜nia te zachowania agonistyczne czyli ka盥e zachowanie skierowane przeciwko przedstawicielowi tego samego lub innego gatunku lub jako reakcja na jego zachowania, jako cze嗆 lub odpowied na gro瞠nie, atak lub zak堯cenie spokoju. Zachowanie agonistyczne zawiera zar闚no elementy defensywne jak i ofensywne. W zwi您ku z tym mo瞠 by u篡wane do utrzymania dystansu w czasie i przestrzeni w stosunku do przeciwnika (Gattermann, 1993).

Na potrzeby tego artyku逝 b璠 pos逝giwa豉 si poj璚iem zachowania agresywnego, opisanego przeze mnie powy瞠j.

Prezentowanie przez psy zachowa agresywnych jest dla nas, ludzi bardzo powa積ym problemem, rzecz, kt鏎ej nie jeste鄉y w stanie zaakceptowa i z kt鏎 cz瘰to zg豉szamy si do trener闚 o pomoc lub pr鏏ujemy poradzi sobie samemu. Ka盥emu marzy si pies, kt鏎y b璠zie dobrze dogadywa si z innymi psami (r闚nie tej samej p販i), nie b璠zie reagowa agresywnie przy misce czy w jakiejkolwiek innej sytuacji, pies, o kt鏎ym b璠ziemy mogli powiedzie, 瞠 "na pewno nie ugryzie, jest bardzo 豉godny". Rzeczywisto嗆 jest jednak inna: zachowania agresywne u ps闚 by造, s i b璠 czym bardzo dla nich naturalnym, czym co jest wpisane w etogram, jest najbardziej psie spo鈔鏚 wszystkich psich rzeczy, jakie przychodz nam do g這wy. Psy nie napisz skargi, nie zadzwoni na infolini, nie wyprowadz si z mieszkania je郵i co je przero郾ie- s kameleonami ewolucji, bo ze wszystkich gatunk闚 na ziemi najlepiej przystosowa造 si do 篡cia z cz這wiekiem, co czyni je wyj徠kowymi ale i cz瘰to bardzo nieszcz窷liwymi w 篡ciu z nami na co dzie.

Zachowania agresywne spotykaj si z nasz natychmiastow reakcj i dezaprobat. Najprostszym przyk豉dem tego jak nieumiej皻nie "formujemy" nasze psy jest warczenie. Pies, kt鏎y warczy przy pr鏏ie odebrania jedzenia/ zabawki cz瘰to spotyka si z nasz z這軼i, dostaje "paca" po g這wie albo otrzymuje od nas d逝gi monolog o tym jaki jest brzydki i z造 i jak to nie wolno mu tak robi. Dla psa jest to jasny komunikat: "warkn掖em, bo sytuacja, w kt鏎ej si znalaz貫m nie podoba mi si, obawiam si jej, nie jest dla mnie komfortowa, czuj si sfrustrowany (ka盥y pies mo瞠 prze篡wa inne emocje). Warkn掖em, 瞠by zwi瘯szy dystans za co otrzyma貫m kar. Nast瘼nym razem.". No w豉郾ie, co? Czy nasza kara przyniesie skutek i tak jak to sobie wyobrazili鄉y sprawi, 瞠 pies przestanie warcze? Niestety, w wielu przypadkach mo瞠 by zupe軟ie odwrotnie. Warczenie jest gro瞠niem, ale jednocze郾ie ostatnim wo豉niem o "pok鎩". Pies, kt鏎y b璠zie karcony za warczenie prawdopodobnie w przysz這軼i owszem, b璠zie unika warczenia, ale du穎 szybciej czy te od razu przechodzi do k豉pni璚ia z瑿ami czy ataku. Nawet je郵i teraz podniesie si larum i wykrzyczysz do monitora: "Ale u mojego psa si sprawdzi這! Ju nie warczy!" to prawda jest taka, 瞠 ta reakcja mog豉 st逝mi to zachowanie, ale nie rozwi捫e to problemu- pies nadal nie wie JAK ma ZAREAGOWA, wie tylko, czego ma nie robi. To mo瞠 odbi si nam czkawk w najmniej oczekiwanym momencie.

My powiemy "s逝chaj, denerwujesz mnie, spadaj!", pies mo瞠 warkn望, by "powiedzie" nam to samo. My zaczepiani przez zmarnowanego 篡ciem i alkoholem pana nie przechodzimy od razu do r瘯oczyn闚- nie zmuszajmy wi璚 do tego ps闚.

Nie chc psa agresywnego, chc normalnego! Czyli jak nie stworzy potwora.

Nie spos鏏 da recepty na psa wymarzonego i pozbawionego agresji. Mamy jednak ogromny wp造w na to jaki b璠zie nasz pies- od momentu wyboru hodowli przez pierwsze dni w nowym domu a do ostatniego dnia 篡cia psa mo瞠my wp造wa na jego zachowanie, pracowa z nim, dokszta販a si, by nasze relacje by造 lepsze. Grzech z tego nie skorzysta, wi璚 poni瞠j kilka spo鈔鏚 kilkudziesi璚iu wa積ych wg. mnie spraw, 獞icze, rzeczy, dzi瘯i kt鏎ym nie stworzymy potwora i lepiej zrozumiemy naszego malamuta.

Wyb鏎 hodowli

Wyb鏎 hodowli zosta szczeg馧owo opisany w artykule "Nie wspieraj bylejako軼i" i nie spos鏏 si z nim nie zgodzi. Dodam wi璚 od siebie tylko to, co wydaje mi si istotne w kontek軼ie tematu jakim si zajmujemy.

Karmienie

To, na co zwykle nie zwracamy szczeg鏊nej uwagi to spos鏏 w jaki karmione s szczeni皻a z miotu. Wi瘯szo嗆 hodowc闚 karmi szczeni皻a podaj帷 im posi貫k w du瞠j misce, na tacy, w brytfance czy czymkolwiek innym, co pozwala wszystkim szczeni皻om jedzenie na raz. Jest to na pewno wygodne, ale mo瞠 przysporzy nam problemu jakim jest bronienie zasob闚 przede wszystkim na linii pies-pies.

Szczeni皻a kt鏎e jedz razem z jednego talerza:
- ucz si, 瞠 trzeba je嗆 szybko, bo je郵i szybko, to wi璚ej zjedz
- ucz si, 瞠 mo積a odgania inne szczeni皻a, bo wtedy zje si wi璚ej
- nigdy nie najedz si po r闚no i nie naucz si jedzenia w spokoju - zawsze b璠zie to zwi您ane z po造kaniem byle jak i byle szybko- to w豉郾ie bylejako嗆 spo篡wania!

Nie ma si co 鄉ia i drwi- w tak banalny spos鏏 mo瞠my sobie wybra czworonoga, kt鏎y b璠zie odgania drugiego psa od miski, gryzaka, zabawki. Oczywi軼ie- nie wszystkie psy b璠 mia造 z tym problem. Obie moje malamutki by造 tak karmione, ale tylko u jednej do鈍iadczy豉m konsekwencji tego sposobu karmienia.

Konsekwencje? Pies, kt鏎y ma ju wdrukowane takie zachowanie odganiania mo瞠 nawet jaki czas po posi趾u ro軼i sobie prawo do miejsca, w kt鏎ym jad這 i odgania z tego miejsca psa z kt鏎ym 篡je pod jednym dachem.

Pytaj wi璚 w jaki spos鏏 karmione s szczeni皻a a je郵i masz na to wp造w: popro o to, by ka盥e szczeni mia這 oddzieln misk.

Kolorowe jarmarki

Wa積e jest to z czym rodzi si nasze szczeni. Nie znam bada, kt鏎e dowiod造by, 瞠 agresja sama w sobie jest tak po prostu dziedziczna, ale dziedziczne s mechanizmy reagowania w okre郵ony spos鏏 na okre郵one sytuacje. Wybitny eksterierowo pies czy suka, o ile prezentuje zachowania agresywne, jest nieufny/a, broni szczeni徠 itp. nie powinien/nie powinna stanowi trzonu hodowli tylko przez wzgl康 na zewn皻rzne cechy. Co nam po wybitnym wygl康zie je郵i nie b璠ziemy w stanie 篡 z tym psem na co dzie przez jego nieakceptowalne i trudne zachowanie?

Je郵i wi璚 stoisz przed wyborem hodowli- poznaj mo磧iwie jak najbardziej przysz造ch rodzic闚 szczeni徠, w mo磧iwie wielu sytuacjach: obejrzyj psy na wystawie, w hodowli, na zwyk造m spacerze.

Nie spos鏏 te nie wspomnie o kierunku hodowli. Wiele m闚i si ostatnio o kryciu ze wzgl璠u na kolor szczeni徠 czyli o d捫eniu do urodzenia si szczeni徠 okre郵onego koloru. Przy tej okazji warto przytoczy s豉wny i prowadzony do dzi eksperyment Dymitra Belyaeva. Ten rosyjski genetyk hodowa lisy srebrzyste, kt鏎e bardzo trudno by這 chocia瘺y piel璕nowa ze wzgl璠u na ich du膨 agresj wobec ludzi. Belyaev zacz掖 wi璚 selekcjonowa lisy pod k徠em ich poziomu nieufno軼i- wybiera te najmniej nieufne. Odni鏀 sukces- lisy w 18. pokoleniu lgn窸y do cz這wieka, a po agresji nie by這 郵adu. Nie osi庵n掖 jednak zamierzonego celu, gdy wyhodowane przez niego milusi雟kie lisy okaza造 si bezu篡teczne: wraz z selekcj pod k徠em zachowania nast徙i造 zmiany w wygl康zie lis闚- pojawia造 si lisy o innym umaszczeniu, innym wyrazie pyska, o obwis造ch uszach i 豉ciatym futrze. Ten eksperyment dobitnie przypomina o tym, 瞠 hodowla na wygl康 zawsze b璠zie za sob poci庵a豉 zmiany w zachowaniu, tak jak hodowla, w kt鏎ej pracowa這 si nad jednym zachowaniem poci庵n窸a konsekwencje w wygl康zie lis闚. Wsp馧cze郾ie naprawd ma這 uwagi po鈍i璚a si w hodowli na dob鏎 dobrych ps闚 pod k徠em ich charakteru, warto wi璚 wiedzie jakich hodowli si wystrzega i na co zwraca uwag.

Zapobieganie

Poni瞠j przedstawi kilka sytuacji problemowych, kt鏎e najcz窷ciej sp璠zaj sen z powiek w豉軼icielom ps闚. Tak jak wspomnia豉m we wst瘼ie nie b璠 to sposoby na poradzenie sobie z zachowaniem agresywnym, poniewa zachowania te mog mie r騜ne pod這瞠 emocjonalne a tym samym inne mog by sposoby na wyeliminowanie tego zachowania, w zale積o軼i od tego jaka jest motywacja psa do zachowywania si w ten spos鏏, jakie prze篡wa emocje, jakie czynniki kszta速uj to zachowanie i tak dalej. Tym samym opisany przeze mnie trening dotyczy ZAPOBIEGANIA takim zachowaniom czyli sprawieniu, by si nie pojawi造. Sposobem na poradzenie sobie z ju wyst瘼uj帷ym zachowaniem agresywnym jest konsultacja z rzetelnym behawioryst, kt鏎y zaobserwuje, oceni to zachowanie i dostosuje spos鏏 pracy do konkretnego psa.

Sytuacja nr 1

Pies okupuje 堯磬o, fotele lub kanap, a przy pr鏏ie wyproszenia go z miejsca wydaje z siebie ostrzegawczy warkot. Miejsca, kt鏎e pachn cz這wiekiem, s mi瘯kie, s naturalnie bardzo atrakcyjne dla psa. Po pierwsze, je郵i jeste鄉y w豉軼icielami szczeni璚ia od samego pocz徠ku ustalmy zasady, jakie b璠 obowi您ywa造 w domu i do kt鏎ych b璠 stosowa si wszyscy domownicy. Je郵i ju dojdziemy do wniosku, 瞠 nie chcemy, by pies wylegiwa si na naszych meblach nie pozwalajmy sobie na chwile s豉bo軼i i pami皻ajmy o tym, by uniemo磧iwia psu mo磧iwo嗆 odpoczynku tam. Je郵i pies wyleguje si na meblach pod nasz nieobecno嗆 mo瞠my zamkn望 drzwi do tego pomieszczenia lub po這篡 na fotelu czy kanapie np. krzes這 by pies nie m鏬 tam wej嗆.

Zaobserwujmy gdzie w domu pies najch皻niej si k豉dzie a je郵i to miejsce nie jest zagospodarowane mo瞠my ustawi tam pos豉nie lub klatk psa. Pierwszym sposobem na zapobiegni璚ie agresywnym zachowaniom typu bronienie miejsca jest zapewnienie psu miejsca tylko dla niego, w kt鏎ym b璠zie m鏬 odpoczywa i w kt鏎ym, co wa積e, nikt nie b璠zie mu podczas tego odpoczynku przeszkadza!

Pos豉nie lub klatka powinny wi璚 stan望 w miejscu, z kt鏎ego pies mo瞠 obserwowa 篡cie rodzinne (np. pok鎩 dzienny, przedpok鎩), ale r闚nocze郾ie takie, kt鏎e znajduje si w ci庵u komunikacyjnym i nie nara瘸 psa na wieczne przemieszczanie si domownik闚 i przesuwanie psa w k徠a w k徠.

疾by oduczy psa pilnowania miejsca nale篡 nauczy go komendy "hop" i np. "z豉".
Do uczenia tych komend wybierzmy inn przestrze ni ta, kt鏎ej pilnuje pies (mo瞠 by np. koc lub poduszka). Na pocz徠ku nale篡 nauczy psa targetowania czyli pod捫ania za obiektem (mo瞠 to by nasza d這). Pierwszy etap tego 獞iczenia wygl康a nast瘼uj帷o:

Przygotowujemy z jednej d這ni kliker, w drugiej smako造ki. Na pocz徠ku skupiamy na sobie psa (czekamy a na nas spojrzy, klikamy i wydajemy smako造k). Gdy pies jest na nas skoncentrowany wyci庵amy w bok d這 i czekamy a pies spojrzy w kierunku d這ni (lub odwr鏂i nieznacznie g這w w kierunku tej d這ni, dotknie nosem itp.). Gdy tylko to zrobimy naciskamy kliker i wydajemy smako造k. W kolejnych sesjach oczekujemy, 瞠 nie poprzestanie na spojrzeniach na r瘯, ale b璠zie np. zbli瘸 do niego g這w, a do momentu, gdy 鈍iadomie b璠zie dotyka naszej d這ni. Docelowo pies ma dotyka d這ni niezale積ie od tego, gdzie ona si znajduje a tak瞠 pod捫a za ni. Gdy pies ma to opanowane k豉dziemy na pod這g koc lub poduszk, wydajemy komend, kt鏎a ma oznacza wej軼ie np. "hop" i wskazujemy to miejsce r瘯. Je郵i pies wszed na koc chwalimy go i nagradzamy. To samo robimy z komend "zejd"- je郵i pies zareaguje i pod捫y za d這ni, entuzjastycznie go chwalimy i nagradzamy. Wykonanie tego 獞iczenia nie oznacza jednak, 瞠 pies b璠zie schodzi z miejsca, kt鏎e ma dla niego tak du瞠 znaczenie. 疾by to osi庵n望 b璠ziemy musieli pracowa nad tymi komendami w r騜nych miejscach, pozwalaj帷 psu raz na d逝窺ze, raz kr鏒sze wypoczywanie na kocu i w innych miejscach, czyli stopniowo utrudniaj帷 psu to 獞iczenie.

Je郵i pies ma jakie alternatywne miejsce- pos豉nie, w kt鏎ym te dziej si ciekawe rzeczy (szczeni璚iu mo瞠my tam zostawi np. nasz t-shirt, mo瞠my dawa psom gryzaki i jedzenie na pos豉niu lub zabawki typu kong) szybko wybierze w豉郾ie to miejsce zamiast kanapy, na kt鏎ej nic si nie dzieje.
Najgorsze co mo瞠my zrobi z doros造m psem lub szczeni璚iem, kt鏎e broni miejsca jest si這wanie si z psem, spychanie go czy inne si這we rozwi您ania. Pami皻ajcie o tym, 瞠 pies nie ma mo磧iwo軼i czytania Wam w my郵ach, bo jest PSEM. Du穎 pro軼iej ni si這wa si z 50kg psem b璠zie nauczenie go dw鏂h prostych komend, wyznaczenie miejsca do odpoczynku i konsekwencja.

Sytuacja nr 2

Pies broni miski lub atrakcyjnych k御k闚 jak surowa ko嗆.

Niezale積ie od tego czy mamy szczeni czy psa doros貫go od pierwszych dni pami皻ajmy o tym, 瞠 to my jeste鄉y maszynk do wydawania wszystkiego co dobre- przywilej闚, jedzenia, zabawy, kontakt闚 z innymi psami itp.
Kiedy psy najcz窷ciej warcz podczas jedzenia? Kiedy zbli瘸my nasz d這 do psiego pyska. Dlaczego zwykle budzi to w psach takie emocje? to proste. Zauwa盧ie, 瞠 za zwyczaj zbli瘸my nasz d這 do miski czy pyska psa, by mu co odebra- co co porwa na spacerze, pust misk by j nape軟i, gryzaka, gdy czas ju go zostawi i tak dalej. Tym samym zbli瘸j帷a si r瘯a kojarzy si psu ze strat tego, na czym mu bardzo zale篡. Naturalne jest wi璚, 瞠 pies nie b璠zie chcia tak 豉two oddawa tego co ma w pysku skoro wszystko co do tej pory robili鄉y kojarzy這 si z odbieraniem.

Jak to zmieni?

Po pierwsze: atrakcyjne gryzaki typu 篤acze, surowe ko軼i, penisy wo這we czy inne "鄉ierdziele" wydawajmy psu z r瘯i przytrzymuj帷 jedn d這ni gryzaka. Tym samym pies ma mo磧iwo嗆 glumania gryzaka tylko w naszej obecno軼i i w obecno軼i naszej r瘯i. Ponadto nauczmy psa puszczania tego co ma w pysku, i korzystajmy z zamiany- w zamian za to, 瞠 pies wypuszcza co z pyska dostaje co r闚nie atrakcyjnego.
Po drugie: odkr耩my skojarzenie 獞icz帷 z misk i karm. Je郵i karmisz psa z miski wsypuj帷 psu po prostu porcj podziel ja na mniejsze, po堯 pust misk na ziemi, wsyp kilkana軼ie granulek, poczekaj a pies zje, wsyp kolejne granulki. Gdy pies je r闚nie dosypuj troch z porcji- zauwa, 瞠 wtedy zbli瘸j帷a si do miski r瘯a zapowiada co przyjemnego- jedzenie. 鑿iczenie to utrudniaj podchodz帷 do psa przy misce, delikatnie go dotykaj帷, wrzucaj帷 kilka chrupk闚 i odchodz帷. Kolejnymi etapami mo瞠 by dotykanie psa, podnoszenie miski i tym podobne.
Wa積e: Mamy cz瘰to mani na punkcie grzebania psu w misce- chcemy doprowadzi do tego, by pies nie reagowa na grzebanie w posi趾u, zabieranie go, oddawanie i inne. Owszem, warto nauczy psa, 瞠 nasze zbli瘸nie si do miski zapowiada tylko i wy陰cznie dobre rzeczy, ale zastan闚my si, czy konieczne jest po prostu przeszkadzanie psu w posi趾u? Je郵i pies dobrze reaguje po takim treningu na nasze zbli瘸nie si do miski nie doprowadzajmy go do wrzenia i nie podno鄉y w niesko鎍zono嗆 poziomu trudno軼i. Po prostu dajmy psu posi貫k, odczekajmy kilkana軼ie minut a zje, zabierzmy misk i ju- my te lubimy zje嗆 powoli i bez nerw闚.

Sytuacja nr 3

Pies jest agresywny w zabawie.

Co to oznacza w praktyce? Cz瘰to s造szy si o tym, 瞠 pies zaczyna wariowa, skaka, szczypa, podgryza i mocno nas irytowa swoim entuzjazmem w zabawie. Je郵i do tego dodamy zabawowe powarkiwanie i to, 瞠 nasz pies jest w stanie nas w tej zabawie obali, to zaczynamy si zastanawia co zrobi, by go tego oduczy.

Zar闚no szczeni jak i doros造 pies powinien umie si z nami bawi. Tym samym musimy okre郵i jaka zabawa nam odpowiada, jaka sprawia nam i naszemu psu przyjemno嗆 i okre郵i zasady, kt鏎ymi b璠 si te zabawy rz康zi造.
Psy bardzo lubi zabawy polegaj帷a na przeci庵aniu si i szarpaniu zabawki z w豉軼icielem. To zabawa bezpieczna nawet dla starszych dzieci- warunkiem jest tylko odpowiednie wypracowanie zabawki i nauczenie psa komend "豉p", "moje" i "pu嗆".
Wybierzmy jedn zabawk, do kt鏎ej pies nie b璠zie mia sta貫go dost瘼u- b璠zie s逝篡豉 tylko do zabawy z nami. Niech b璠zie to taka zabawka, kt鏎a mo瞠my chwyci i my- np. sznur lub pi趾a na sznurku. Komenda "豉p" ma zawsze inicjowa zabaw- wtedy zaczynamy si z psem szarpa. By nauczy komendy "pu嗆" unieruchamiamy zabawk (np. przytrzymuj帷 j sobie na udzie) i czekamy, a pies zwolni u軼isk i pu軼i zabawk. Gdy jego pysk si otwiera wymawiamy "pu嗆" po czym OD RAZU wydajemy komend "豉p" i dalej bawimy si z psem. To wa積e, dlatego, 瞠 inaczej zn闚 puszczenie zabawki kojarzy這 by si z ko鎍em zabawy. Tego nie chcemy, wi璚 nagrod za puszczenie zabawki jest mo磧iwo嗆 dalszej zabawy. Je郵i chcemy na dobre zako鎍zy zabaw wydajmy psu komend 豉p, ale nie pozw鏊my psu z豉pa zabawki- po kr鏒kiej pogoni niech zniknie za naszymi plecami albo w kieszeni.

Je郵i pies zaczyna bawi si w spos鏏, kt鏎y nam nie odpowiada najprostszym sposobem jest zdj璚ie go z siebie (je郵i np. na nas skacze) i ignorowanie go- odej軼ie od niego, odej軼ie do innego pomieszczenia, nie nawi您ywanie kontaktu wzrokowego z psem i nie gadanie do niego. Pies docelowo nauczy si, 瞠 zabawa jest wtedy, gdy obie strony chc si bawi i odbywa si na naszych zasadach. Wa積e jest to, by nie odpycha psa ilekro zaczyna nas obskakiwa i pogryza czy szarpa za r瘯aw bo dla niekt鏎ych ps闚 mo瞠 to by jeszcze lepsza zabawa, zw豉szcza w po陰czeniu z naszymi piskami i m闚ieniem w k馧ko "nie skacz, nie skacz" co nic dla psa nie znaczy (w豉軼iwie znaczy- pies skacze, gdy to s造szy). Podstaw do odzwyczajenia psa takiej agresywnej, bardzo energicznej zabawy jest przerywanie mu tego zachowania. Mo瞠my pos逝篡 si s這wem np. "stop", kt鏎e b璠zie przerywa這 tak zabaw. Po wydaniu tej komendy odchodzimy od psa i ca趾owicie ignorujemy jego zachowanie, zaczepki, nawet nie patrzymy w jego kierunku. Ponadto warto nauczy psa jak si mo積a z nami bawi, bo malamut jak ka盥y pies ma du膨 potrzeb interakcji i zabawy z nami.

Sytuacja nr 4

Zachowania agresywne wobec dzieci

Relacje mi璠zy dzie熤i a psami to temat rzeka i bardzo ubolewam nad tym, 瞠 zdroworozs康kowo patrz帷 nie mog zdominowa tekstu tym w豉郾ie zagadnieniem. Je郵i jednak poruszamy temat zachowa agresywnych to od razu nasuwaj mi si przyk豉dy k這potliwych zachowa ps闚 wobec dzieci. Tak jak w ka盥ym om闚ionym przeze mnie przyk豉dzie skupi si nad tym co robi, by zapobiega agresywnym zachowaniom wobec dzieci, niezale積ie od tego, czy mamy szczeni czy doros貫go psa.

Najwa積iejsze to spojrze na dziecko po psiemu- gdy do domu przybywa noworodek, dla psa jest now istot, by mo瞠 wcze郾iej poznan (dzieci rodziny, znajomych), a mo瞠 zupe軟ie "obc". Zwykle jednak nie jest problemem to, 瞠 pies nie akceptuje noworodka. Problemy zaczynaj si, gdy dziecko zaczyna raczkowa, a potem chodzi. Nawet je郵i pies mia dzi瘯i nam kontakty z dzie熤i na r騜nym etapie rozwoju- z noworodkami, dzie熤i w wieku przedszkolnym, szkolnym, to jednak sytuacja domowa, gdy dziecko, kt鏎e pies ju pozna jako le膨cego lub ko造sz帷ego si w siedzisku bobasa zaczyna nagle porusza si i to po pod這dze, wydaj帷 z siebie dziwne dla psa d德i瘯i i d捫y do kontaktu z psem- mo瞠 by bardzo trudna. Pies nie ocenia dziecka w kategorii rozwoju, nie jest dla niego naturaln konsekwencj to, 瞠 dziecko, kt鏎e do tej pory le瘸這 i grucha這, teraz zaczyna szybko acz niezdarnie przebiera nogami po pod這dze zataczaj帷 coraz szersze kr璕i. Zwykle wtedy pojawia si pierwsze warkni璚ie. Czy musi do niego doj嗆? Ot騜 nie, nie musi.

Je郵i ju u鈍iadomimy sobie, 瞠 dla psa ta sytuacja b璠zie rozpatrywana jako nowa, czas przej嗆 do rzeczy i 獞icze.

1. Kontrola
Niezale積ie od tego jak bardzo wydaje Ci si, 瞠 Tw鎩 pupil jest przyjacielski wobec ma造ch dzieci KA浴Y kontakt dziecka z psem musi by przez Ciebie kontrolowany.

2. Obserwacja
Naucz si obserwowa swojego psa. Je郵i widzisz, 瞠 na widok zbli瘸j帷ego si czy nawet poruszaj帷ego si w bliskiej odleg這軼i psa bobasa, Tw鎩 czworon鏬 pokazuje, 瞠 czuje si nieswojo- nie czekaj, a zareaguje "podniesionym g這sem"- zabierz psa z tego sytuacji lub zabierz dziecko z tej drogi, kt鏎 obra這. Co powinno zwr鏂i Twoj uwag? Z pewno軼i wycofywanie si psa czy wysy豉nie sygna堯w uspokajaj帷ych (oblizywanie si, odwracanie g這wy, mru瞠nie oczu, ziewanie itp.). Pami皻aj, 瞠 je郵i nie zareagujesz, naturalnym dla psa kolejnym ruchem mo瞠 by warkni璚ie (je郵i np. pies znajdzie si w sytuacji z kt鏎ej nie mo瞠 si wycofa i np. wyj嗆 z pomieszczenia), a je郵i i to nie przyniesie efektu- k豉pni璚ie z瑿ami.

3. Wyznacz strefy
Je郵i nie zawsze mo瞠sz kontrolowa to co dzieje si i z psem i z dzieckiem wyznacz strefy dla psa i dla dziecka- tak, 瞠by ka盥a istota mia豉 swoj przestrze, kt鏎ej nie b璠zie sobie nawzajem narusza.

4. Po獞icz
Usi康 z dzieckiem na kolanach na krze郵e lub na pod這dze. Kontroluj ruchy dziecka tak, by np. przypadkowo nie kopa這 psiaka. Je郵i pies SAM Z SIEBIE zbli篡 si do Was mo瞠cie rzuca mu w niedalekiej odleg這軼i od Was smako造ki. Mo瞠sz te g豉ska psa razem z dzieckiem pami皻aj帷 o tym, gdzie psy lubi by g豉skane (klatka piersiowa, boki), a gdzie b璠zie to odebrane jako co nieprzyjemnego (klepanie czy nawet dotyk po g這wie przez wi瘯szo嗆 ps闚 b璠zie tak w豉snie odebrany).

5. Zaaran簑j przestrze
Przestrze kontakt闚 dziecka z psem zaaran簑j ka盥orazowo tak, by pies ZAWSZE m鏬 si wycofa i po prostu odej嗆. Tym samym je郵i dziecko "zagania" psa np. w r鏬 pomieszczenia- zabierz malca i skieruj go na inny tor. Pies, kt鏎y nie ma mo磧iwo軼i wybrania innej strategii i nie b璠zie mia szansy po prostu odej嗆- mo瞠 zareagowa agresywnie.

6. Nie zmuszaj
Nie zmuszaj psa do kontaktu z dzieckiem, bo mimo dobrych intencji mo瞠sz osi庵n望 odwrotny skutek. Daj psu zdecydowa, czy ma ochot na kontakt z dzieckiem czy nie. Je郵i nie- uszanuj to.

7. Ucz zasad
Ju najmniejsze dziecko ucz pewnych zasad zabawy i kontaktu z psem. Do podstawowych b璠 nale瘸造 na pewno : - je郵i pies je- nie przeszkadzamy mu ( dziecko mo瞠 obserwowa jak pies je lub pije siedz帷 w pewnej odleg這軼i, starsze mog te bra udzia w 獞iczeniu z dorzucaniem pokarmu w trakcie posi趾u)

- gdy Azorek jest w swojej klatce/ na swoim pos豉niu- pozw鏊 mu odpocz望- niech dziecko wie, 瞠 s miejsca, gdzie si psu nie przeszkadza i po prostu nie podchodzi.
- zabawa- zabawa, kontakt socjalny z psem MUSI by przyjemny dla obu stron, je郵i ma by bezpieczny. Tym samym zapomnij o tym, by pozwala dziecku targa psa za uszy, sprawdza ile palc闚 mie軼i si w uchu i oku, siada na psie okrakiem i tym podobne. Je郵i zale篡 Ci na bezpiecze雟twie dziecka- po prostu si tych zasad trzymaj.

S te psy, kt鏎e w relacji z dzieckiem b璠 natr皻ne, bardzo aktywne a prezentowane przez nie zachowania nieakceptowane przez dzieci i rodzic闚. W przypadku takich ps闚 bardzo wa積a b璠zie kontrola emocji psa- je郵i np. widz, 瞠 m鎩 pies przesadza ze swoj ekspresj wobec dziecka, zaczyna podgryza, szczypa, skaka na dziecko, to moim celem jest przekazanie psu informacji, 瞠 zabawa mo瞠 si odbywa, ale tylko, gdy jest spokojna. Tym samym mo瞠 przyda si np. technika odizolowania psa na kilka minut, pokazanie dzieciom w jaki spos鏏 bawi si z psem aktywnym, by ta zabawa by豉 niezbyt pobudzaj帷a dla psa a nade wszystko obecno嗆 rodzica przy ka盥ej interakcji dzieci z psem. Psi natr璚i r闚nie si od siebie r騜ni, tym samym spos鏏 radzenia sobie z tymi zachowaniami b璠zie uzale積iony od konkretnego psiaka.

Do tej pory wszystkie sytuacje dotyczy造 relacji pies-cz這wiek i temu co robi, by po pierwsze zapobiega zachowaniom agresywnym, po drugie- jak trenowa z psem by unikn望 niekt鏎ych k這potliwych zachowa- bronienia miski, miejsca, agresji wobec dzieci, agresji w zabawie.

Druga cz窷 artyku逝 dotyczy kontakt闚 naszego psa z innymi czworonogami, r闚nie w kontek軼ie tego, jak nie stworzy potwora a psa, z kt鏎ym dobrze nam si 篡je.

Szczeni璚two

Zapewne w pewnym momencie maj帷 szczeni zastanowicie si nad zapisaniem ma貫go malamutka do psiego przedszkola czyli na zaj璚ia dla najm這dszych ps闚. Ide psich przedszkoli jest zaznajamianie psa z innymi psami, lud幟i, otoczeniem, nauka podstawowych umiej皻no軼i czyli najog鏊niej m闚i帷 dobry start w doros貫 篡cie psa. Do niekt鏎ych szk馧 przyjmowane s psy, kt鏎e znajduj si jeszcze na kwarantannie, wi璚 mo瞠my wybra si na zaj璚ia ju z np. 12-14-tygodniowym szczeni璚iem. Czy ucz瘰zczanie na zaj璚ia z ma造m malamutem ma sens? Z pewno軼i tak! Jednak ju przy wyborze szko造 do kt鏎ej si zapisujemy powinni鄉y wiedzie na co zwr鏂i uwag je郵i chcemy, by przysz貫 kontakty naszego psa z innymi czworonogami przebiega造 bez komplikacji.
Zwr鵵 uwag na to jak liczne s grupy zaj璚iowe- idealnie by這by, gdyby grupa nie liczy豉 wi璚ej ni 4-6 ps闚. Taka ilo嗆 ps闚 pozwala trenerowi z jednej strony prowadzi zaj璚ia dla ca貫j grupy, z drugiej strony jednocze郾ie indywidualnie podej嗆 do ka盥ego szczeni璚ia.
To przed czym przestrzeg豉bym w豉軼icieli, kt鏎zy wybieraj si z malamutkiem do przedszkola to szkolenia, kt鏎e zak豉daj, 瞠 podczas 獞icze psy znajduj si na smyczach i oczekuje si od nich koncentracji, natomiast w trakcie przerw psiaki s spuszczane ze smyczy i mog si swobodnie "bawi". S這wo "bawi" nie bez powodu uj窸am w cudzys堯w. Pewnie dziwi Ci to, 瞠 jestem przeciwna swobodnym ganiankom w przerwach szkolenia, dlatego te teraz postaram si to kr鏒ko i tre軼iwie uzasadni. Wyobra sobie gromadk dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Ka盥e dziecko mieszka w innej rodzinie, ma inne zainteresowania: jest wi璚 ma豉, utalentowana baletnica, ma造 karateka, p豉cz帷y za mam ch這piec i m這dy szachista. Mi璠zy dzie熤i biega te ma豉 przysz豉 koszykarka a pod jej nogami pl帷ze si m這dy biolog wygrzebuj帷 z ziemi skarby. W czasie przerwy ka盥e z nich bawi si inaczej- koszykarka gania si z karatek, m這dy ma造 biolog pl帷ze si pod nogami karatece, kt鏎ego dodatkowo denerwuje ten ma造 mazgaj. Szachista chcia usi捷 i pomy郵e, ale baletnica skacze nad nim i wywija r騜ne figury. C騜- trudno m闚i tu o zabawie, kt鏎a jest przyjemna dla wszystkich. Po鈔鏚 dzieci kr璚 si te rodzice, kt鏎zy dopinguj dzieci, machaj r瘯oma, cho nie wszyscy, bo niekt鏎zy zaj璚i s rozmow ze sob. Teraz wyobra sobie, 瞠 dzieci zamieniaj si w m這de psy. Psy tak jak ludzie maj r騜ne temperamenty, emocje, r騜ne sposoby na zabaw- s psy natr皻ne, kt鏎e uwielbiaj goni drugiego psa i powala na ziemi, s psy, kt鏎e nie s tak "przebojowe" i w kontakcie z takim natr皻em zawsze b璠 tymi powalanymi, s psy, kt鏎e bawi si spokojnie i np. du穎 w瘰z i takie, kt鏎e kr璚 si pod nogami ludzi w oczekiwaniu na jakie zadanie czy zabaw. Kontakty szczeni徠 z innymi szczeni皻ami i doros造mi psami s bardzo wa積e- ale jeszcze wa積iejsze jest to, by te kontakty by造 kontrolowane i zawsze, przynajmniej w pierwszej fazie kojarzy造 si psu przyjemnie. Pomy郵 jakie skojarzenia z tak "zabaw" b璠zie mia charcik w這ski, kt鏎y zostanie powalony przez szczeni malamuta lub bulteriera. I cho z boku mo瞠 wygl康a to 鄉iesznie, to ma造m, delikatnym psom wcale do 鄉iechu nie jest.

Zapami皻aj:
- psom potrzebne s KONTAKTY z innymi psami, ale niekoniecznie szale鎍ze gonitwy z ka盥ym napotkanym psem. Pozw鏊 swojemu psu zapozna si z psem, pami皻aj o tym, by w trakcie takie spotkania pies by na lu幡ej smyczy, kt鏎a nie b璠zie uniemo磧iwia豉 psu komunikacji z drugim psem.
- do spotka ze swoim szczeni璚iem wybieraj na pocz徠ku psy, kt鏎e znasz i wiesz jak si zachowaj. Ma貫mu szczeni璚iu wcale nie jest potrzebna "szko豉 篡cia" i pokazanie przez doros貫go psa gdzie jego miejsce- je郵i b璠zie si kontaktowa z normalnymi, zr闚nowa穎nymi psami to ich nauki i spokojne wyznaczanie granic w zupe軟o軼i wystarcz.
- naucz si obserwowa swojego psa w kontaktach z innymi psami. Je郵i decydujesz si na to, by pies pobawi si z Twoim szczeni璚iem naucz si te obserwowa kiedy t zabaw przerywa i zako鎍zy. Psy nie musz zagoni si a padn wym璚zone na trawie. Je郵i zabawa jest bardzo energiczna, widzisz, 瞠 Tw鎩 pies si "zapomnia" i wpad w g逝pawk- przystopuj go, zatrzymaj, daj chwil odpoczynku. Je郵i widzisz, 瞠 drugi pies jest zm璚zony obecno軼i szczeniaka nie czekaj a powie mu ostateczne "wyno si g闚niarzu"- zawo豉j szczeniaka i wybierzcie si w dalszej cz窷ci spotkania na spacer.
Warto doda, 瞠 nasz pies nie musi si kontaktowa z ka盥ym psem.

Doros這嗆

Ostatnio b璠帷 widzem na wystawie mi璠zynarodowej i stoj帷 niedaleko ringu malamut闚 us造sza豉m komentarz do sytuacji powarkiwania na siebie ps闚 na ringu: "i za to kocham malamuty". Wygl康a wi璚 na to, 瞠 malamutom "wybacza si" zachowania agresywne przypisuj帷 je po prostu niemal瞠 do wzorca rasy. Ka盥y w豉軼iciel szczeniaka ju wie, 瞠 pies prawdopodobnie nie dogada si z drugim psem, a suka z drug suk- dostajemy to w pakiecie razem ze szczeni璚iem. Czy tak rzeczywi軼ie jest, a je郵i jest to czy musimy w tym pakiecie mie te opcj "b璠zie si zachowywa agresywnie wobec X"? Moim zdaniem nie, nie, nie- nie mo瞠my akceptowa tego i przyjmowa malamuta z ca造m dobrodziejstwem inwentarza i tylko szykowa si na pierwszy wyskok wobec drugiego psa. Takie podej軼ie zwalnia nas z obowi您ku dbania o kontakty malamuta z innymi psami, aran穎wania ich, zwalnia z obowi您ku obserwowania psa i uczenia go r騜nych zachowa i strategii radzenia sobie w r騜nych sytuacjach. Zmie闓y to wi璚- pocz患szy od wyboru ojca naszego szczeniaka albo reproduktora/ suki hodowlanej, sko鎍zywszy na dba這軼i o kontakty z innymi psami. Zaczynamy!

Na spacerze

W zale積o軼i od tego gdzie mieszkasz ze swoim malamutem, mo瞠cie rzadziej lub cz窷ciej napotyka psy. Najtrudniej psom 篡je si w mie軼ie i na tym przyk豉dzie chcia豉bym si skupi. Dlaczego 篡cie w wielkim mie軼ie nie jest proste? Chocia瘺y dlatego, 瞠 niewiele jest miejsc, w kt鏎ych psy mog造by porusza si bez smyczy czy swobodnie ze sob kontaktowa. Kontakty na smyczach cz瘰to przypominaj raczej rozgrzewk dres闚 przed uliczn walk ani瞠li spotkanie serdecznego znajomego. 疾by u豉twi psu 篡cie w mie軼ie:

1. Naucz psa chodzenia na lu幡ej smyczy

Wiem, malamut to pies poci庵owy, stworzony do tego by biega, ci庵n望. Ale nie my郵, 瞠 nie da si nauczy go biega, kiedy tego oczekujemy i idziemy na trening i chodzi na lu幡ej smyczy, gdy idziemy na spacer- ka盥y cierpliwy, konsekwentny w豉軼iciel mo瞠 tego dokona. Nie ma nic gorszego ni podej軼ie do siebie dw鏂h w豉軼icieli z psami na smyczach maksymalnie wyci庵ni皻ych po to "瞠by si pow帷ha造"- zgroza! Przypomnij sobie jak wygl康aj rytua造 powitalne u ps闚- obchodz si naoko這, obw帷huj okolice intymne, zn闚 si obchodz, a w ko鎍u albo si rozejd albo np. chwil pobawi. Tymczasem cz瘰to fundujemy psom zamiast tego neutralnego powitania wiszenie na smyczy i mo磧iwo嗆 pow帷hania si w豉軼iwie tylko po nosie. Przypomnij sobie te jak wygl康a poza psa, kt鏎y grozi- mi窷nie s napi皻e, pies jest pochylony do przodu, patrzy si na drugiego psa- teraz dorysuj do tego smycz i voila!- Tw鎩 malamut w ten spos鏏 "wita" si z drugim psem. Pami皻aj wi璚- je郵i nie ma czasu, by pozwoli si psu przywita z drugim psem na lu幡o zwisaj帷ej smyczy- po prostu nie pozwalaj mu na kontakt w og鏊e.

2. Korzystaj z wiedzy nt. komunikacji

Je郵i mijasz drugiego psa w w御kim przej軼iu czy na ulicy pami皻aj o tym, 瞠 du穎 豉twiej jest si psom min望, gdy mijaj si po 逝ku. Psy nie podchodz do siebie na wprost je郵i maj neutralny lub przyjacielskie zamiary. To my, ludzie, dziwnie wygl康aliby鄉y, gdyby鄉y do dawno nie widzianego znajomego podchodzili du篡m 逝kiem. Dla ps闚 dziwne, a wr璚z chamskie jest wparowanie wprost na drugiego psa, a naturalne i normalne podej軼ie do siebie 逝kiem, zwolnienie ruch闚.

Je郵i jeste w miejscu, gdzie jest t這czno i w御ko znajd czas, by np. przepu軼i drugiego w豉軼iciela z psem zamiast na si喚 pr鏏owa zmie軼i si we dw鎩k. Bardzo cz瘰to sami prowokujemy psy naszym zachowaniem do zachowa przez nas nieakceptowanych. Wychodzimy z za這瞠nia, 瞠 to nic takiego min望 si z drugim psem i oczekujemy, 瞠 pies po prostu zrobi to bez mrugni璚ia okiem- a takie za這瞠nie prowokuje psy do zachowa agresywnych. Je郵i s na smyczy nie maj mo磧iwo軼i cofn望 si, odsun望, odej嗆, wybra inn strategi- cz瘰to jedyne co pozostaje to burkn望 na drugiego psa.

3. Ucz si i baw si

Do sytuacji mijania drugiego psa przydadz si Wam umiej皻no軼i z zakresu podstawowego pos逝sze雟twa, np. zostawanie w pozycji "siad" lub "waruj" mimo rozprosze czyli np. w ruchliwym przej軼iu. Dobrze wypracowane przywo豉nie pozwoli Ci mie kontrol nad psem i odwo豉 go nawet gdy zobaczy drugiego psa, a Ty nie b璠ziesz chcia, by si z nim kontaktowa. Je郵i pies jest przez Ciebie uczony r騜nych umiej皻no軼i to 豉twiej nad nim zapanowa, a tym samym 豉twiej unikn望 trudnych sytuacji i wyj嗆 z nich obronn 豉p. Dobrze przeprowadzony trening, bazuj帷y na motywowaniu psa i nagradzaniu go za w這穎ny w 獞iczenia trud to nawi您anie z psem takiej wi瞛i, dzi瘯i kt鏎ej b璠ziecie sobie ufa, b璠ziecie si rozumie, a Ty b璠ziesz potrafi wyprzedzi reakcj psa a tym samym cz瘰to unikn望 np. konfliktu z drugim psem.

4. Go軼ie- ch皻nie, ale z g這w!

Wyobra sobie te, 瞠 le篡sz sobie na kanapie z ksi捫k, kiedy nagle wchodzi do Twojego mieszkania s御iadka z bloku obok i zaczyna zagl康a do ka盥ej szuflady, ma這 tego, k豉dzie si na drugim, mi瘯kim fotelu, bierze Tw鎩 kubek i bezczelnie popija sok pr鏏uj帷 zach璚i Ci do rozmowy. Cz瘰to tak w豉郾ie wygl康aj wizyty ps闚 naszych znajomych czy rodziny u nas (i na odwr鏒). Wydaje nam si, 瞠 to dla psa zawsze b璠zie frajda- a, przejedziemy si do znajomych, psy si troch pobawi, a my spokojnie pogadamy. R闚nie cz瘰to przyje盥瘸my na miejsce, puszczamy psy, a one uuuupsss- zamiast zabawy powarkuj na siebie i w najlepszym wypadku ka盥e okupuje jaki k徠- z zabawy nici.

Psy s przyzwyczajone do miejsc, z kt鏎ych 篡j- do pos豉nia, przestrzeni, podw鏎ka. S psy, kt鏎e nie s zbyt przewra磧iwione na punkcie w豉sno軼i i ch皻nie przyjm go軼ia, s jednak te takie, kt鏎e nie 篡cz sobie "obcego" na swoim terenie. Nawet je郵i jest to pies, z kt鏎ym spotykamy si na spacerach, wcale nie oznacza to, 瞠 tak samo dobrze psy dogadaj si na mieszkaniu! Czy nale篡 karci psa gdy warczy lub odgania drugiego psa w mieszkaniu? Nie, bo za co? Jedyna s逝szna rzecz jak mo瞠my zrobi to skarci siebie, 瞠 nie pomy郵eli鄉y o tym, czy nasz pies jest gotowy na go軼i w swoim miejscu.

Je郵i wi璚 spotykasz si ze znajomymi/ rodzin z psami:
- gdy chcesz spr鏏owa jak b璠zie na zamkni皻ej przestrzeni usu wszystkie potencjalne przedmioty sporu: zabawki, gryzaki, miski, saszetki ze smako造kami te si nie przydadz. Zapoznaj psy na neutralnym dla obu ps闚 terenie- nie na podw鏎ku jednego z ps闚 czy od razu w mieszkaniu- najpierw wyjd嬈ie, id嬈ie na spacer, niech psy maj czas na spuszczenie z siebie powietrza i zapoznanie si.
- je郵i nie idzie- trudno, zaakceptuj to i odizoluj psy, niech ka盥y ma swoj przestrze dzi瘯i temu psy nie b璠 szuka造 zwady, a Ty spokojnie zjesz ze znajomymi ciasto.
5. Zawody, wystawy i inne skupiska

Wyrazi豉m ju swoje zdanie na temat tego co mo積a zrobi wybieraj帷 si z psem na wystaw. Dzi na tapecie zawody, np. dogtrekkingowe, bo ciesz si coraz wi瘯sz popularno軼i i sprawiaj nam i psom du穎 frajdy.
Jak w ka盥ym skupisku ps闚 i tam zdarzaj si drobne sprzeczki mi璠zy czworonogami- zwykle ko鎍z si tak szybko jak si zacz窸o, dzi瘯i interwencji w豉軼icieli, kt鏎zy staraj si takich sytuacji unika i je stopowa, na r騜ne sposoby.
Wielu spi璚iom da si zapobiec, ale zn闚- cz瘰to nie chcemy lub zapominamy o tym, 瞠 pies to pies i b璠zie reagowa w zale積o軼i od tego jakie prze篡wa w danej chwili emocje.

Jakie prze篡wa emocje pies, kt鏎y jest na odprawie technicznej? Jest t這czno, jest g這郾o, stoi si w豉軼iwie z punktu widzenia psa bez sensu, bo nic si nie dzieje poza tym, 瞠 kto gada a w豉軼iciele s逝chaj. Chwila moment i zaraz kt鏎y pies podskakuje, inny poszczekuje, inny obw帷huje trzeciemu zad- jednym s這wem psy szukaj sobie zaj璚ia a my nie mo瞠my im wiele zaproponowa poza 軼i庵ania smyczy. Wracaj帷 do emocji w tej sytuacji: wiele ps闚 jest bardzo podekscytowanych, inne s mniej lub bardziej sfrustrowane niemo積o軼i podej軼ia do drugiego psa, jeszcze inny obawia si innych ps闚 wi璚 na ka盥e zbli瞠nie si psa reaguje odgonieniem go. Ile ps闚 na odprawie tyle reakcji na tak sytuacj. Moja rada brzmi wi璚: je郵i tylko macie tak mo磧iwo嗆 zostawiajcie psy na stake-oucie, w namiocie, klatce, aucie na czas odprawy, rejestrowania si w biurze- psy i tak nie s wtedy potrzebne, a t這k wcale im nie pomaga odnale潭 si z tych sytuacjach. Nie wszystkie psy s przyzwyczajone do takiego rumoru- nowicjuszom tym bardziej nale篡 si stopniowe przyzwyczajanie ich do takich warunk闚 a nie stanie w centrum wszystkich zawodnik闚. Je郵i bierzesz psa na odpraw albo czekasz na start- tak si ustaw, by nikt na Was nie wchodzi (do鈍iadczeni zawodnicy nie musz tego s逝cha- je郵i komu bardzo zale篡 na dobrym starcie, wyniku to rzeczywi軼ie, nie skorzysta)- sta z boku, mo瞠sz te cia貫m odgrodzi psa od pozosta造ch.

Kastracja/sterylizacja czy wyeliminuje agresj?

Po cz窷ci utar這 si ju przekonanie, 瞠 agresywnego psa powinno si kastrowa, bo to zmniejszy b康 wyeliminuje wr璚z zachowania agresywne wobec innych ps闚. Czy tak rzeczywi軼ie jest?

Kastracja ps闚 NIE WYELIMINUJE agresji. To, w czym mo瞠 pom鏂 to naturalna konsekwencja tego zabiegu czyli obni瞠nie poziomu testosteronu. To z kolei obni篡 motywacj psa do rywalizacji z drugim samcem i pewnie dlatego zwyk這 si m闚i, 瞠 kastracja pomaga je郵i pies jest agresywny. Wiemy jednak, 瞠 zachowania agresywne s z這穎ne a ich powodem jest nie tylko ch耩 rywalizacji z drugim psem. Do tego wszystkiego dochodzi fakt, 瞠 je郵i pies ma za sob wiele utarczek z innymi samcami to zachowania te staj si po prostu strategi, nawykiem, a tego kastracja na pewno nie wyeliminuje. To, w czym kastracja cz瘰to pomo瞠 to praca nad zachowaniami agresywnymi- obni穎na mo瞠 by motywacja psa do prezentowania zachowa agresywnych.

Je郵i za chodzi o suki to sprawa jest bardziej skomplikowana. Sterylizacja obni瘸 poziom estrogenu i progesteronu, wi璚 瞠雟kich hormon闚 p販iowych, przy takim samym wydzielaniu testosteronu (czyli m瘰kiego hormonu p販iowego). Po zabiegu nasili mo瞠 si wi璚 ch耩 rywalizacji suki, gdy do g這su dochodzi przede wszystkim testosteron. Sterylizowane suki cz瘰to prezentuj "samcze" zachowania- znacz moczem teren, podnosz 豉p podczas oddawania moczu. Moja malamutka Szyszka jest 篡wym przyk豉dem "samczej" suki- widz zwi您ek mi璠zy jej sterylizacj, a sk這nno軼i do zachowa agresywnych i samczych zachowa. Nie jest to oczywi軼ie regu陰- przyk豉dowo u mojej drugiej, 9-letniej suki nie zaobserwowa豉m jakichkolwiek zmian tego rodzaju. Taki scenariusz zdarza si niecz瘰to, ale warto wiedzie z czym mo瞠 wi您a si sterylizacja poza niew徠pliwymi zaletami w zakresie profilaktyki zdrowotnej.

M鎩 pies jest agresywny

Pies, w wyniku nabytych do鈍iadcze, nawyk闚, nieumiej皻nego szkolenia i z innych powod闚 mo瞠 by agresywny tak, 瞠 sami nie b璠ziemy mieli pomys逝 na to jak nad tym pracowa. Je郵i ju wiemy, 瞠 psu zdarzy這 si zaatakowa innego psa lub cz這wieka, lub je郵i sami jeste鄉y 鈍iadkiem takiego ataku naszego psa nie ma na co czeka. W takiej sytuacji warto poszuka pomocy u kogo, kto oceni zachowanie psa i powie jak pracowa, by do takich sytuacji ju nie dochodzi這. Tak jak napisa豉m na pocz徠ku artyku逝 nie da si pom鏂 wirtualnie, nie da si te da jednej recepty na konkretne niepo膨dane zachowanie. Zachowania ps闚 s kontekstualne i z這穎ne, dlatego nie 瘸逝jmy pieni璠zy na konsultacje z behawioryst a potem czasu na trening.

Jak wygl康a konsultacja u behawiorysty?

Behawiorysta spotka si z Tob w miejscu Twojego zamieszkania lub "na swoim terenie", np. w sali treningowej. Na pocz徠ku przeprowadzi z Tob wywiad, bo b璠zie potrzebowa wielu informacji, by dowiedzie si czego o psie. Mo瞠sz spodziewa si pyta o pochodzenie psa, wiek opuszczenia hodowli, o karmienie (czym pies jest karmiony, jak cz瘰to itp.). Po serii pyta og鏊nych z pewno軼i b璠 potrzebne te po鈍i璚one problemowemu zachowaniu: b璠zie wi璚 pytanie o to kiedy zacz窸y si problemy, jak wygl康a豉 konfliktowa sytuacja, jak zareagowa貫, jak cz瘰to pojawia si dane zachowanie i tak dalej. Wa積e b璠 te informacje dotycz帷ego tego jak 篡je pies- jak wygl康a tryb 篡cia psa, jak cz瘰to spaceruje, jak d逝go i inne. Po wywiadzie by mo瞠 wybierzecie si wsp鏊nie z behawioryst na spacer z psem. Prawdopodobnie zobaczysz te pierwsze 獞iczenia i us造szysz pierwsze wskaz闚ki do pracy z psem. Po zako鎍zeniu spotkania otrzymasz ocen zachowania psa z planem pracy oraz terminem wizyty kontrolnej. Od tej pory wyposa穎ny w wiedz na temat tego co jest przyczyn zachowania psa i jak nale篡 pracowa z psem, mo瞠sz przyst瘼owa do dzia豉nia. Od tej pory w豉軼iwie wszystko zale篡 od Ciebie.

Z ka盥ym psem mo積a i trzeba pracowa nad popraw zachowania. By mo瞠 nie uda si ca趾owicie wyeliminowa agresji psa, ale uda si nauczy psa innych strategii zachowania si, uda si nauczy przewodnika jakich sytuacji unika, by nie dosz這 do eskalacji agresji, uda si uratowa psa. Nie ka盥y w豉軼iciel decyduje si na przeorganizowanie swojego dnia, mieszkania, 篡cia dla psa, po to, by psu 篡這 si lepiej ze swoj agresj, st康 te nie ka盥a konsultacja i praca behawiorysty ko鎍zy si sukcesem. Rzadko jednak (w豉軼iwie jedynie z powod闚 zdrowotnych) sytuacja jest na tyle powa積a, by pies kwalifikowa si z powodu agresji do u酥ienia. W przypadku ps闚 z adopcji idealnie by這by, gdyby ka盥e schronisko/organizacja wsp馧pracowa豉 z dobrym behawioryst, kt鏎y ocenia豚y psy do adopcji, przed wydaniem psa opracowywa plan, pracowa na pocz徠ku z nowymi opiekunami zwierz璚ia. Mimo, 瞠 jeszcze nie jest to popularne, to coraz wi璚ej jest konsultacji i wsp馧pracy organizacji, kt鏎e pomagaj zwierz皻om i ludzi, kt鏎y wiedz jak pracowa z agresywnym czy l瘯liwym psem.

Agresywne psy potrzebuj czasu, cierpliwego, konsekwentnego przewodnika, kt鏎y jak ognia b璠zie strzeg si awersyjnych sposob闚 radzenia sobie z psi agresj. Nie sztuk jest wielkiemu m篹czy幡ie powali nawet ci篹kiego malamuta, ale sztuk jest nauczy filigranow kobiet co robi, by do ataku ze strony psa nie dosz這 i w og鏊e si przy tym fizycznie nie zm璚zy.

Nasz malamut, ma造 czy du篡, nie musi zachowywa si agresywnie- to nie regu豉 i nie opcja w pakiecie. Chocia瘺y te wy瞠j wymienione 獞iczenia i zabiegi pomog造by wielu psom w codziennym 篡ciu bez udzia逝 agresywnych zachowa.

Zach璚am wszystkich, kt鏎zy chc poszerzy swoj wiedz na temat ps闚 do zaprzyja幡ionych szk馧 i os鏏:

Polecane szko造 dla ps闚 >>

<< wstecz

All Right Reserved : Copyright by Staffordshire Bull Terrier Info : design by Lucas

[ Informacje o prawach autorskich do materia堯w wykorzystywanych na stronach portalu SBT Info oraz zasady korzystania z serwisu ]